Kaybolan Kargo İçin Ne Yapabilirim?

Kargom kayboldu zarar gördü
Kargom Nerede?

Kargoda ürün kaybolursa ya da zarara uğrarsa hizmeti alan tüketiciler kargo firmalarından olumlu bir dönüş alamayınca hemen internet üzerinden ''kayıp kargo için ne yapabilirim, kayıp kargo tüketici hakem heyeti, kayıp kargo tazmin dilekçesi örneği, hasarlı kargo tutanak örneği'' gibi konu başlıklarında  arama yapmaktadır.

Bu aramalara bir yanıt vermek amacıyla ‘’kargomuz kaybolduğunda ne gibi haklara sahibiz ve atabileceğimiz adımlar nelerdir?’’ sorularının cevaplarını vermeye çalışacağız.

Yazımızın konusunu, tüketicilerin canını çok sıkan hasarlı kargo ya da kargoda kaybolan ürün hususları oluşturmaktadır.

Kargo Hizmeti ve Tüketici Hakları isimli yazımızda kargo hizmetinin sahip olması gereken temel esas ve unsurlarından bahsetmiştik. 

Çok kısa olarak bu esasların en önemlilerden birine bu yazımızda da yer vermenin konu bütünlüğünü sağlamak açısından faydalı olacağını düşünüyoruz.

-Reklam-

 

Karayolu Taşıma Yönetmeliğinde dikkat çekici ilk husus ‘’kargo hizmetinin ekonomik, seri, elverişli, güvenli, çevreye kötü etkisi en aza indirilecek, fert, toplum ve çevre sağlığı ile bunların güvenliğini olumsuz yönde etkilemeyecek ve kamu yararını gözetecek tarzda serbest rekabet ortamında gerçekleştirilmesinin’’ genel kural olarak düzenlenmiş olduğudur. 

Kuralın yazılı olarak dile getirilmesi hoş görünse de uygulamaya yansımasındaki aksaklıklar aynı hoşnutluğu maalesef sağlayamamaktadır.

Yine Yönetmelikte yer verilen firma yükümlülüklerinden biri olan ‘’Hizmetlerden ayırım yapmaksızın herkesin yararlanmasını ve hizmetin sürekliliğini sağlamak; yapılan taşıma sözleşmelerine uygun olarak eşya ve kargoyu güvenli bir şekilde taahhüt ettiği yere kadar götürmek‘’ maddesi de yerine getirilmesinde yaşanan problemler bakımından can sıkabilmektedir.

Bu can sıkılmalarının gündelik yaşamda çokça karşılaşılan hali kargoların taşıma aşamasında zarara ya da kayba uğramasıdır.
 
Peki bu ‘’zarar gören’’ ya da ‘’kayıp olan’’ uğrayan kargo durumunda neler gündeme gelir?

Bu soru başlığını iki alt başlığa ayırarak anlatmayı daha uygun görüyoruz.

a) Taşıma Esnasında Zarar Gören Kargolar Açısından

Kargo firmalarının taşıdıkları ürünleri güvenli bir şekilde varış noktasına ulaştırmalarının onlar için bir yükümlülük olduğunu biliyoruz. Yolda kargonun başına hasar/zarar gelmesinde sadece sipariş veren konumunda (tam anlamıyla ‘’masum’’) olan tüketicilerin hiçbir kabahati bulunmamaktadır. 

‘’Gönderici – Kargo Firması – Alıcı’’ üçgeninde taşıma esnasında ürüne zarar gelmesi halinde ilk iki aktörün yani gönderici ile kargo firmasının birlikte sorumlu olmasını beklemek mantığa ve işleyişe daha uygundur. 

Tüketici dilerse göndericiye (satıcı) dilerse de kargo firmasına zarar tazmini konusunda başvuruda bulunmakta serbesttir. Ancak uygulamada yaşananlar göz önüne alındığında, satıcıların bu gibi durumlarda sorumluluğu kargo firmasına attığı da bilinen bir gerçektir. Bakıldığında bir ürüne taşıma esnasında zarar gelmesinin kargo firmasını asli sorumlu yaptığı da kolayca ulaşılabilir bir çıkarımdır.

Bu çıkarımı destekleyen yasal bir düzenleme de bulunmaktadır. 

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 875 inci maddesinde ‘’Taşıyıcının sorumluluğu’’ başlığı altında ‘’Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur.’’ hükmü düzenlenmiştir. 

Bununla birlikte hemen bu aşamada belirtmekte fayda gördüğümüz bir ayrıntı bulunmaktadır.

Kargo firmasının sorumluluğunu ortadan kaldırabilecek belirli hususlar vardır. Göndericinin ambalajlamayı yetersiz yapması, eşyanın özellikle kırılma, paslanma, bozulma, kuruma, sızma, olağan fire yoluyla kolayca zarar görmesine yol açan doğal niteliği, taşınacak paketlerin gönderen tarafından yetersiz etiketlenmesi, canlı hayvan taşınması gibi durumlarda zararın meydana gelmesi bu hallere bağlandığı takdirde kargo firmasının sorumluluğu ortadan kalkmış olacaktır. Bu ayrıntılara dikkat edelim.

Gel gelelim, kargo firması yine de sorumluluktan kurtulamadı. Bu durumda ne olacaktır?

Eşyanın hasara uğraması hâlinde, onun taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki hasarsız değeri ile hasarlı değeri arasındaki fark tazmin edilir. Zararı azaltmak ve gidermek için yapılacak harcamaların birinci cümleye göre saptanacak değer farkını karşıladığı ise karine (genel kabul) olarak kabul edilir. 

Yani hasar durumunda bu hasarı gidermek için yapılacak giderlerin tazmin kapsamında olacağı genel olarak kabul edilmektedir. Ancak bu kuralın kesin doğru olarak kabul edildiği söylenemez.

Ancak öyle ürünler bulunmaktadır ki, aldığı hasar nedeniyle verimli şekilde kullanılması mümkün olmamaktadır. Bu duruma en iyi örnek olarak cep telefonlarını verebiliriz. Hassas yapıda olan ve bir çok mikro-teknik parçanın birleşmesiyle ortaya çıkan bu gibi cihazların alacağı zarar ile sorunsuz şekilde kullanımı mümkün olmayacak dahası tamir edilmiş olsa bile alınacak verim açısından büyük sorunlar doğuracaktır. Ürüne göre değerlendirme yapılması çok daha isabetli bir yaklaşım olacaktır.

Taşıma esnasında kargoya zarar gelmesi veya kaybolması, söz konusu taşıma işlemine ayıplı hizmet niteliği kazandırmaktadır. Bu nedenle de 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun ilgili hükümleri gereği tüketici oluşan zararı kargo firmasından doğrudan talep edebilme hakkına sahiptir. 

Tüketici;

· Hizmetin yeniden görülmesi,
· Hizmet sonucu ortaya çıkan eserin ücretsiz onarımı,
· Ayıp oranında bedelden indirim veya
· Sözleşmeden dönme

seçimlik haklarına sahip olduğu gibi Türk Borçlar Kanununa göre ''kayıp kargo tazmin talebi'' hakkı kapsamında tazminat da talep edebilme hak ve imkanına sahip olacaktır. 

Tüketici Hakem Heyetleri ve Tüketici Mahkemeleri görevli merciilerdir

Ayrıca ''Kargo gelmedi nereye şikayet edebilirim? Kargom kayboldu nereye şikayet edebilirim?'' gibi firmalara yaptırım uygulanması amacını güden tüketici soru ve talepleri için ise denetleyici konumunda olan Ulaştırma ve Haberleşme Bakanlığını ve bu Bakanlığa bağlı Bölge Müdürlüklerini dilekçe yoluyla şikayet başvurusu için adres gösterebiliriz.

Bu aşamada tüketicilere düşen önemli sorumluluklar bulunmaktadır. Bu sorumluluklar sipariş verdiğimiz internet sitesinde teslimat adresi ve diğer gerekli bilgilerimizi eksiksiz ve doğru bir şekilde doldurmak ile kargo firmasından hasarlı şekilde teslim alınan ürün için ‘’tutanak’’ düzenlemek ve karşılıklı olarak imza altına almaktır. Bunu talep etmek yasal bir haktır ve bu talep karşılanmaz ise Ulaştırma Bakanlığına ilgili kargo firmasının şikayet edilebilme yolu açıktır.

-Reklam-

 

b) Taşıma Esnasında Kaybolan Kargolar Açısından

Her tüketici kargosunun sağ salim kendisine teslim edilmesini bekler. Bu gayet olağan bir durum. Ancak bu olağan durum bazı hallerde olağandışı bir nitelik kazanabilmektedir. Bu hallerden en sık karşılaşılanı kargonun kaybolmasıdır. Kabul edelim çok sinir bozucu bir durum. E peki kargo kayboldu, şimdi ne olacak? Üstüne bir bardak soğuk su mu içeceğiz?

Soruları cevaplayalım.

Kargo firmasının görevi bir sihirbaz gibi kutuyu kaybetmek değil, o kutuyu bizlere sağlam bir şekilde teslim etmektir. Kayba uğrayan gönderi ile ilgili olarak firmanın ödemesini zorunlu kılan düzenlemeye aşağıda yer verilmiştir.

‘’Tazminatta esas alınacak değerin belirlenmesinde taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve  zamandaki değerine göre hesaplanır.’’

Bu düzenlemeyi yorumlayacak olursak, tamamen kayıp halinde ürün için ödenen tüm bedel, kısmen kayba uğraması halinde (örneğin bir mobilya takımının parçası olan çekmecenin kaybolması) o kaybın tekabül ettiği parasal değerin tüketiciye tazmin edilmesi anlaşılmaktadır. Yani meydana gelen olumsuz durum için tüketicinin kargo firmasına tazmin talebinde bulunma hakkı mevcuttur. 

Son paragrafta başlık olarak belirttiğimiz yazımızda tazmin konusunu tüm detaylarıyla ve örnek tazmin dilekçesi de paylaşarak işledik. 

Yukarıda a ve b başlıkları altında açıkladığımız tazmin halleri için 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 882. maddesinde bir üst sınır çizilmiştir. Buna göre ‘’Gönderinin tamamının zıyaı veya hasarı hâlinde ödenecek tazminat, gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır.’’ denilmektedir. 

Taşıyıcının bu madde hükmü uyarınca sorumlu olduğu üst sınır belirlenerek, gerçek zarar miktarı bu miktarın altında ise gerçek zarar miktarına, üstünde ise anılan Yasa maddesi uyarınca belirlenen miktarı tüketiciye ödemesi gerekmektedir.

-Reklam-

 

Bu düzenlemeye eleştiri getirmek istiyoruz. Elbette uluslararası kurallar dikkate alınarak hazırlanan yasa maddeleri gerçek hayata yansımaları açısından haksız durumlar ortaya çıkarabilmektedir. Paha yönünden fiziksel ağırlığından daha değerli olan ürün ya da ürün grupları için yukarıda belirtilen üst sınır esasının uygulanacak olması hakkaniyet kurallarına aykırı bir durum doğuracaktır. 

Örneğin 10 Bin TL parasal değere sahip olup 5 kg ağırlığındaki bir ürün için ağırlık yönünde üst sınır koymak yaşanan mağduriyeti çözmek yerine daha da derinleştirecektir. Bu nedenle mevcut düzenlemenin revize edilmesini ya da ürüne göre değişkenlik göstermesinin akla, mantığa ve vicdana uygun olacağını düşünüyoruz. İçeriği (ürün türleri, fatura değeri, marka/model bilgileri vb.) bilinmeyen ya da ispatlanamayan gönderiler için bu kuralın uygulama alanı bulabileceği düşünülürken; içeriği belgeler ile ispatlanan gönderilerde uygulanması memnuniyetsizliklere neden olacaktır.

Tüketicilere kargo hizmeti ile ilgili birkaç tavsiyede bulunarak yazımızın sonuna doğru ilerlemek istiyoruz. Hayati derecede önemli olan tavsiyelerimiz;

1. Kargonuzu teslim alırken mümkünse gönderiyi görevlinin yanında açmaya özen gösterin.

2. Kargonuz hasar görmüş ise görevli tarafından imzalı tutanak altına aldırın. Tutanak sizin hem satıcı hem de kargo firmasına karşı güvence sağlamanız açısından son derece önemlidir.

3. İçerik olarak maddi ya da manevi yönden değerli bir gönderiniz var ise ‘’sigorta hizmeti’’ veren firmaları tercih edin. 

Sonuç Olarak

Gündelik hayatta aldığımız hizmetlerden biri olan kargo taşımacılığının bizlere yaşattığı ''kargom hasara uğradı ya da kargom kayboldu'' gibi sorunlar nedeniyle tüketicilerin şikayetleriyle sıkça gündeme gelmektedir. Kayıp ya da hasarlı kargo olma ihtimali açısından ele aldığımız bu yazımızın sizlere faydalı olmasını diliyoruz.

Konu bütünlüğü sağlaması açısından ''Kayıp Kargo İçin Nasıl Tazmin Talebinde Bulunulur?'' başlıklı yazımızı da göz atmanızı tavsiye ediyoruz.

Yorum Gönder

13 Yorumlar
Yorum Kuralları: 1. Saldırgan nitelikte ve hakaret içeren yorum yapmak yasaktır. 2. Yazım ve dil bilgisi kurallarına özen göstermenizi rica ediyoruz. 3. Belirtilen kurallara uygun yorumlar kısa süre içinde onaylanacaktır.
  1. Aras kargo ilaçlarimin geri ödemesi için gönderdiğim evrakları kaybetti haklarımı nasıl arayabilirim bildiğiniz avukat varmi

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. 1. Kargoda ilaç geri ödeme belgeleri olduğunu ve bunun da bir maddi bedele karşılık geldiğini ispatlayabilirseniz, bedel iadesi talebiyle tüketici hakem heyetine ya da tüketici mahkemesine başvuru yapabilirsiniz.
      2. Kargo firmasının denetlenmesini isterseniz Ulaştırma Bakanlığına firma hakkında şikayet dilekçesi gönderebilir ve firmanın ceza alması için işlem başlatabilirsiniz.
      3. Maddi ve manevi tüm zararlar için ise hukuk mahkemesinde dava açma hakkınızı kullanabilirsiniz.

      Sil
  2. Yalova merkez Sürat kargodan 30.04.2021 tarihli gönderim 07.05.2021 tarihine kadar Trabzon s.g müdürlüğüne ulaşamamıştır arayıp akıbetinide bildirme zahmetleri yok iğrenç bir hizmet

    YanıtlaSil
  3. Bir konu ancak bu kadar karışık anlatılabilir, tam anlamıyla laf salatası, nereye/hangi makama başvuracam, hangi kanaldan başvuracam, nasıl bir dilekçe yazacam??? bunlara cevap arıyor insanlar can havliye, bir sürü anlamsız şey yazmışsınız, yazık boşa vakit harcadık..

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Merhaba, geri dönüşünüz için teşekkür ederiz.

      Eleştirilerinizi dikkate alıp gerekli güncellemeleri yapacağız.

      İlaveten, kayıp/hasarlı kargo için tazmin sürecini ele alıp örnek dilekçe de eklediğimiz "Kayıp kargo için nasıl tazmin talebinde bulunulur?" başlıklı yazımıza ve "Tüketici Hakem Heyeti Nedir?" yazımıza göz atabilirsiniz.

      İlginiz için teşekkür ederiz.

      Sil
  4. Aras kargo trendyol dan aldığım kargomu kaybetti napabilirim?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Merhaba, öncelikle geçmiş olsun.

      Kargonun gönderimini ispatlayan belgeler ile birlikte önce ilgili kargo firmasına tazmin talebinde bulunmalısınız. Bu yöntem sonuç vermezse bu kez ilgili belgeler ile bağlı bulunduğunuz kaymakamlığa giderek tüketici hakem heyetine başvuru yapmanız gerekmektedir.
      Her iki süreci anlatan yazılarımız sitemizde mevcuttur.

      İlginiz için teşekkür ederiz.

      Sil
  5. Sürat Kargoya 12 bin tl değerinde telefon verdik başka bir şehire göndermek için 6 gündür korgomdan haber yok , iletişime geçtim fakat hiç yola çıkmamış ve şuan oldugu yerde de yok. Bir kaç gün daha mühlet istediler olayı çözmek için . Ordan herhangi bir çözüm alınamaz ise nasıl bir yol izlemeliyim ?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Merhaba, öncelikle geçmiş olsun.
      1. Eğer tüketici (bireysel) sıfatı ile kargo gönderimi yaptıysanız, ürün bedelini ve kargo gönderimini gösteren evraklarla tüketici hakem heyetine başvuru yapabilirsiniz. (2021 yılı için thh başvuru üst limiti 11.330 TL dir. Yeni yılda bu limitler artacak ve başvuru imkanınız olabilecektir.)
      2. Eğer kurumsal (ticari) sıfat ile kargo gönderimi yaptıysanız, Ticaret mahkemesinde zarar tazmini için dava açmalısınız.
      İlginiz için teşekkür ederiz.

      Sil
  6. yurtiçi kargo tam bir başbelası ya kırarlar ya kaybederler yada başkasına teslim ederler, benim kargom 10 gündür kayıp, bunlar tam yüz karası,bunlara inşaatta tuğla taşıtmak lazım büyük ihtimalle onu beceremezler.olmaz olasıcalar beni mağdur ettiniz, sorumsuzlar kaba ve lakayitler

    YanıtlaSil
  7. Mng ye kayıp tazmin dilekçesi yolladım sonuç olumlu karşışanamamıştır diye mail geldi. Faturası var resimleri var tüketici hakem heyetine başvurdum bu bir ticari alım satım işi diye görev dışı maddesinden hakem heyeti bana başvuru sonucu gönderdi. Yani mal kayıp mnh den parayı tazmin edemiyoruz. Adamlar kılıfına uydurmuş. Hem kargom kayıp hem parasını alamıyoruz.

    YanıtlaSil
  8. Mng kargoyla gönderdiğim kargom kayıp oldu neyapmalıyım

    YanıtlaSil
  9. Surat kargoda 1bucuk ay önce 7cift çocuk ayakkabısı kayboldu akıbeti hala belli deil ve kimse yardımcı olmuyo zararımız kim karşılayacak çok ilgisizlik var kimse yardımcı olmuyo kesinlikle surat kargoyu tercih etmeyin

    YanıtlaSil

Below Post Ad